Παρασκευή 18 Ιουνίου 2010

Ο "πόλεμο" ξεκίνησε. Μουντιάλ 2010

Με αφορμή το Μουντιάλ οι σκέψεις που έχουν να κάνουν με το ποδόσφαιρο πληθαίνουν σε μεγάλο βαθμό. Τι είναι αυτό που καθηλώνει τον ανδρικό πληθυσμό παγκοσμίως και αποτελεί κοινή διεθνή κουλτούρα (ίσως ακόμα και στις ΗΠΑ πλέον παρόλη την «αντίσταση») με αποτέλεσμα το Παγκόσμιο Κύπελλο να γίνεται ΤΟ παγκόσμιο τηλεοπτικό γεγονός της χρονιάς και να στήνεται ένας χορός για τους απανταχού διαφημιστές και μάρκετερς των μεγαλύτερων πολυεθνικών;
Η τεράστια δημοσιότητα του «βασιλιά τον σπόρ» οφείλεται κατ’ αρχήν στην ίδια τη φύση του αθλήματος, δηλαδή στο πως παίζεται. Η απλότητα και η δημοκρατικότητα του αθλήματος το ανάγουν στην πρώτη θέση στη δημοτικότητα των αθλημάτων. Οι κανονισμοί στην μεγάλη τους πλεοψηφία έχουν μέινει ίδιοι εδώ κι έναν αιώνα με τις βελτιώσεις τους να βοηθούν ακόμα περισσότερο στην απλοποίηση του παιχνιδιού. Η δημοκρατικότητα του αντικατοπτρίζεται στο γεγονός ότι ένας άνθρωπος ύψους 1,65 με παραπανίσια κιλά θεωρείται ίσως ο καλύτερος ποδοσφαιριστής όλων των εποχών πράγμα που σε άλλο ομαδικό άθλημα θεωρείται αδιανόητο (π.χ. μπάσκετ, βόλλευ).
Το ποδόσφαιρο τοποθετείται στην κατηγορία των μεγάλων ειδών θεάματος καθώς διαθέτει ενότητα χώρου, χρόνου και πράξης όπως γράφει και ο Christian Bromberger ("Ποδόσφαιρο-Σύμβολα, αξίες, φίλαθλοι" Εκδόσεις Βιβλιόραμα). Οι θεατές ενός ποδοσφαιρικού αγώνα βιώνουν συγκινήσεις στο ενδεδειγμένο κατα τον Αριστοτέλη "μήκος" της τραγωδίας, δηλαδή το μέγεθος εντός του οποίου "εκτυλισσομένων διαδοχικώς των πραγμάτων κατά το πιθανόν ή το αναγκαίον, συμβαίνει μεταβολή εις ευτυχίαν εκ δυστυχίας και εξ ευτυχίας εις δυστυχίαν".
Οι συγκινήσεις αυτές διευκολύνουν την διείσδυση στο σύνολο των κοινωνικών ομάδων που φτάνουν σε σημέιο να εκφράζουν με θέρμη την υποστήριξη τους σε συλλόγους και πρόσωπα. Τα πρόσωπα, οι σύλλογοι, οι ομάδες υποστηρίζονται με τρόπο που πολλές φορές τέμνει κάθετα τις κοινωνικές δομές και σε περιπτώσεις διοργανωσεων ανάμεσα σε εθνικές ομάδες όπως στο Μουντιάλ φέρνει στην επιφάνεια τον σοβινισμό και την ανάγκη ικανοποίησης της εθνικής υπερηφάνειας. Παραδείγματα τέτοιων προσώπων αποτέλεσαν οι εκάστοτε ηγέτες της Εθνικής Γαλλίας (Κοπά, Πλατινί, Ζιντάν) πρόσωπα που θεωρήθηκαν να "καθοδηγούν ένα ολόκληρο έθνος" προς την εθνική ποδοσφαιρική καταξιώση και όχι μονο. Οι συγκρούσεις μεταξύ εθνικών ομάδων παρομοιάζονται με πολεμικές συγκρούσεις σύμφωνα και με την ρήση του προπονητή της Εθνικής Ολλανδίας Μαρίνους Μίχελς. Οι αναμετρήσεις της Ολλανδίας-Γερμανίας, Γαλλίας-Γερμανίας, Γαλλίας-Αγγλίας, Ρωσίας-Πολωνίας αναζωπυρώνουν ιστορικές έχθρες και οι αντίστοιχες νίκες ανάγονται σε εθνικής σημασίας γεγονότα. Η λατρεία των παιχτών συμβόλων και οι προδοκίες να ηγηθούν της "μεγάλης πορείας" στα τελικά προέρχονται από όλες τις κοινωνικές ομάδες. Οι γιάπηδες στο Παρίσι και τα εργατόπαιδα στη Μασσαλία βλέπουν με τον ίδιο τρόπο τον "εθνικό ηγέτη" στο πρόσωπο του Ριμπερί. Πλούσιοι και φτωχοί στο Μπουένος Άιρες βλέπουν τον Μεσσία και τον διάδοχο του χρυσού θρόνου του "Πίπε ντε όρο" (χρυσού παιδίου) Ντιέγκο Μαραντόνα στο πρόσωπο του Λιονέλ Μέσσι. Ο πόλεμος έχει ξεκινήσει. Εμείς καθόμαστε μπροστά στους δέκτες...και οι διαφημιστές δουλευουν πυρετωδώς.